ସ୍ମିତା ମହାନ୍ତି
ଯେ ଆଉ ସେ ଫେରିନଥିଲା ।ବୋଉର ବୋଉ (ଆଈ)ତିନି ତିନିଟି ଛୁଆ ଙ୍କୁ ଧରି ବଡ କଷ୍ଟରେ ଜୀବନ କାଟୁଥିଲା।ସେଥିପାଇଁ ବୋଉର ଦାଦା ଜଣେ ବୁଢ଼ା ବର(ବାପା,ଯାହାର ସ୍ଵର୍ଗ ବାସୀ ସ୍ତ୍ରୀ ଠୁ ଚାରୋଟି ଝିଅ ଓ ଗୋଟିଏ ପୁଅ ଥିଲେ , ଙ୍କ ସାଙ୍ଗେ ବୁଝାବୁଝି କରି ବାହା କରିଦେଇଥିଲେ ।ବୁଢ଼ା ବୟସରେ ବାପାର ଦେଖାଶୁଣା କରିବ ବୋଲି ।ବାପା ମୋ ବୋଉକୁ ବାହାହେବା ପରେ ଆଗ ବୋଉର ଛୁଆମାନେ ରାଗିକି ବାପା ସହ ସମ୍ପର୍କ କାଟିଦେଲେ , ଯୋଉମାନଙ୍କୁ ବାହା କରିବା ଲାଗି ବାପା ସବୁ ଜମିଜୁମା ବିକ୍ରି କରିଦେଇଥିଲା।ସେତେବେଳେ ମୋ ବୋଉକୁ ହେଇଥିଲା ମାତ୍ର ପନ୍ଦର ବର୍ଷ ।
ତେଣୁ ମୂଲ ଲାଗି ବାପା ଯାହା କିଛି ଆଣୁଥିଲା , ସେଥିରେ ପରିବାର ପ୍ରତିପୋଷଣ କରିବା ବାପାଙ୍କ ପକ୍ଷରେ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ହେଉଥିଲା । ଅସହାୟ ହୋଇ ମୋର କେମିତି ଲାଳନ ପାଳନ କରିବ ବୋଲି ବୋଉ ତାର ଆରାଧ୍ୟା , ଘରେ ଥିବା ମା ମଙ୍ଗଳାଙ୍କ ଫଟୋ ପାଖରେ ଦିନରାତି ଗୁହାରୀ କରେ ।ଦିନେ ରାତିରେ ଶୋଇଥିଲା ବେଳେ ବୋଉ ସ୍ବପ୍ନ ଦେଖିଲା ଘର ବାରିରେ ଅନେକ ରକମର ଫୁଲ ଫୁଟି ରଙ୍ଗୀନ ଦିଶୁଛି , ବାରି ଚାରିପାଖ ଖାଲି କଦଳୀ ଗଛ। ଜଣେ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ଶାଢ଼ୀ ପିନ୍ଧା ସ୍ତ୍ରୀ ଲୋକ , ମୁକୁଳା କେଶ , ମୁଣ୍ଡରେ ବଡ ସିନ୍ଦୁର ଟୋପା ଲଗେଇ ତାକୁ ସ୍ୱପ୍ନରେ କହୁଛନ୍ତି ତୋ ବଗିଚାରେ ଏତେ ମନ୍ଦାର ଫୁଲ ହେଇଚି, ମୋତେ ଦିଅନ୍ତୁନି।
ଦିନେ ମନ୍ଦିର ନନା ମା କୁ ଡକେଇ ପଠେଇଲେ।ମା ମନ୍ଦିରରେ ଯାଇ ନନା ଙ୍କୁ ଦେଖା କରିବାରୁ ନନା କହିଲେ କାଲି ସହରର ଜଣେ ବଡ଼ ଲୋକ ଆସିବେ ।ଏଠି ତାଙ୍କର କଣ ମାନସିକ ପୂରଣ ହେଇଛି ବୋଲି ପୂଜା ହେବ। ବଡ଼ ପୂଜା ହେବ ଆଉ ଭୋଜି ବି ହେବ।ତୁ ବଡ଼ ସୁନ୍ଦରିଆ ମାଳ ଟିଏ କରି ଆଣିବୁ ।ବାଡ଼ି ରେ ଯଦି କଦଳୀ କାନ୍ଦି ଥିବ ଗୋଟିଏ ଦେବୁ ।ସେମାନେ ପଇସା ଦେବେ ।ବୋଉ ବଡ ଖୁସିରେ ରାତିରୁ ଉଠି ଫୁଲ ତୋଳି ବଡ଼ ମାଳ ଟିଏ ତିଆରି କଲା।ସାଥିରେ ବାରି କଦଳୀ କାନ୍ଦିଟିଏ ଦେବାରୁ ନନା କହିଲେ ସେମାନେ ଆସିଲେ ତୋ ପଇସା ନେବୁ।ବୋଉ ସଫା ସଫା ମନା କରିଦେଲା।ମୋ ମା ର ସେବା କରି ପଇସା ନେବି , କେବେ ନୁହେଁ।
ଖରାବେଳକୁ ନନା ପୁଣି ଡକେଇ ପଠେଇଲେ ବୋଉ କୁ।ବଡ
ଭୋଜିରେ ଆୟୋଜନ ଚାଲିଥାଏ ।ବଡ଼ବଡ଼ କାର ମାନ ସବୁ ଥୁଆହେଇଥାଏ।ବୋଉ କୁ ମାଡ଼ି ମାଡ଼ି ପଡୁଥାଏ।ମୁଣ୍ଡରେ ଓଢଣା ଦେଇ କରେଇ କରେଇ ହେଇ ମୋତେ ନେଇ ନନା ଙ୍କ ପାଖେ ମା ପହଞ୍ଚିଲାଆମକୁ ଦେଖିବା କ୍ଷଣି ଯାହାର ପୂଜା ଚାଲିଥିଲା ,ସେ ବାବୁ ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଙ୍କୁ ଡାକି ନନା କହିଲେ ,ଆଜ୍ଞା ଦେଖନ୍ତୁ , ଏଇ ମାଳ ତିଆରି କରିଥିଲେ ଆଉ କଦଳୀ କାନ୍ଦି ଯୋଉ ଆପଣଙ୍କ ଭୋଗ ରେ ଲାଗିଲା ସେ ବି ଆଙ୍କରି ।ଭଉ ତାଙ୍କୁ ଜୁହାର ହେବାରୁ ସେମାନେ କହିଲେ ବେଶ ବଡ଼ ଓ ସୁନ୍ଦର ମାଳଟିଏ କରିଛ , କଦଳୀ କାନ୍ଦି ଟି ବଢ଼ିଆ ହେଇଥିଲା କହି ହାତକୁ ହସ ହସ ମୁଁହରେ ୫୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ ବଢ଼େଇଲେ।ବୋଉ ହାତ ଯୋଡ଼ି ମନା କରିଦେଲା।ମୋତେ ପରା ମା ନିଜେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଆସି କହିଛି , ତୋ ବାଡ଼ିର ଫୁଲରେ ମୋ ପାଇଁ ମାଳ କରିବୁ , ଆଉ ବାଡ଼ି କଦଳୀ ଖୁଆଇବୁ ବୋଲି ।ମୁଁ କେମିତି ପଇସା ନେବି ଯେ ବାବୁ ।ମା ରାଗିଯିବନି ?ଜମା ନେବିନି।ସେମାନେ ସେଇଠୁ ସେ ୫୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ ଟି ମୋ ହାତକୁ ବଢ଼େଇ ଦେଇ କହିଲେ ,ତୁମ ଝିଅର ବିସ୍କୁଟ ଖାଇବାକୁ ଦେଲୁ ।ଭୋଜି ଖାଇବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ କରେଇଲେ।ଆମେ ଭୋଜି ଖାଇସାରି ଫେରିଲା ବେଳକୁ ସେ ବାବୁ ପୁଣି ଡାକି ପଚାରିଲେ , ଆଉ ଏମିତି କଦଳୀ କାନ୍ଦି ବାଡ଼ିରେ ଅଛିକି?ଘରକୁ ନେଇଥାନ୍ତୁ।ବୋଉ କହିଲା ହଁ ଅଛି ।ଏଇ ପାଖରେ ତ ଆମ ଘର ।ଆସୁନାହାନ୍ତି , ନିଜ ମନ ପସନ୍ଦର କାନ୍ଦି ଦେଖି ନେଇଯିବେ ।ସେମାନେ ମନ୍ଦିରରୁ ଫେରିଲା ବେଳକୁ ଆମ ଘରକୁ ଆସିଲେ , କଦଳୀ କାନ୍ଦି ନେବାକୁ ।ବୋଉ ତାଙ୍କ ମନ ପସନ୍ଦର କାନ୍ଦି ଟି କାଟି ଗାଡ଼ିରେ ଥୋଇଲା ।ସେମାନେ ପୁଣି ପଇସା ବଢ଼େଇଲା ବେଳକୁ ବିଉ କହିଲା , ନାଇଁ ଥାଉ ।ଦେଇଥିଲେ ପରା ।ସେତିକି ଯଥେଷ୍ଟ ।ହେଲେ ସେ ବାବୁଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଜବରଦସ୍ତି ବୋଉ କାନିରେ ପଇସା ବାନ୍ଧିଦେଲେ।ବାପା କଣ କରନ୍ତି ବୋଲି ପଚାରିବାରୁ ବୋଉ ଘରର ସମସ୍ତ ପରିସ୍ଥିତି କହିଲା।ସେମାନେ ଗାଡ଼ିରେ ବସି ଚାଲିଗଲେ।
ସେଦିନ ରବିବାର ହୋଇଥାଏ।ବାପା ଘରେ ଥାଏ।ଗାଡିଟିଏ ଆସି ଦୁଆରେ ଲାଗିଲା।ବୋଉ ଦଉଡ଼ି ଯାଇ ଦେଖିଲା ବେଳକୁ ସେଇ ବାବୁ ମା।କହିଲେ କିଛି ଯଦି ମନେ ନକରିବ , ଚାଲ ଆମ ଘରେ ରହି ଦେଖାଶୁଣା କରିବ ।ରହିବାକୁ ଘର , ଚଳିବାକୁ ଯାହା ଦର୍କାର ଦିଆଯିବ। ତୁମ ଝିଅ ପାଠ ପଢିବ ।ବାପା ହଠାତ କିଛି ଚିନ୍ତା କରିପାରିଲେ ନାହିଁ ।ନିଜ ଭିଟାମାଟି, ସାହି ପଡ଼ିଶା , ମା ଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଛାଡ଼ି କେମିତି ଚାଲିଯିବୁ , ତା ପୁଣି ଏତେ ଜଲଦି ।
ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।ବୋଉ ବାପା ଦୁହେଁ କହିଲେ ଭାବିବାକୁ ସମୟ ଦିଅନ୍ତୁ ବାବୁ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଜଣେଇବୁ।ତା ପରଦିନ ବୋଉ ଫୁଲ ମାଳ ଓ କଦଳୀ ଧରି ମନ୍ଦିର କୁ ଗଲା ପରେ ନନା ଦେଖି ପଚାରିଲେ , କଣ କାଲି ବାବୁ ଆସିଥିଲେ ପରା , ତାଙ୍କ କଥାରେ ରାଜି ତ?ବୋଉ ନାହିଁ କହି ମୁଣ୍ଡ ହଲେଇ ଦେଲା ।ନିଜ ଜନ୍ମମାଟି ଛାଡ଼ି କିଏ ଯିବ ଯେ !ନିଜ ଘରେ ଶାଗ ପଖାଳ ଖାଇ ରହିଲେ ବି ଶାନ୍ତି ଅଛି।ସେଠିକୁ ଗଲେ ମା ଙ୍କୁ ଆଉ ସବୁଦିନ ଏମିତି ମାଳ ଦେଇପାରିବି?ମା ର ଆଦେଶ ଭାଙ୍ଗି କେମିତି ଚାଲିଯିବି ଯେ ! ନନା କହିଲେ ଆରେ ମା ତୋ ପାଇଁ ଏଇ ସୁଯୋଗ ପଠେଇ ଛନ୍ତି ।ମା ଙ୍କ ସେବା ଯୋଉଠି ରହି ବି କରିପାରିବୁ ।
ବୋଉ ଘରକୁ ଚାଲି ଆସିଲା ।କଣ କରିବ , କଣ ନକରିବ, କିଛି ଚିନ୍ତା କରିପାରୁନଥାଏ।ରାତିରେ ବାପା ଆସିଲା ପରେ ଦୁହେଁ ମିଶି କଥା ହେଲା ପରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଗଲା , ବାପା ଆଗ ଯାଇ ସେଠି ରହି କାମ କରି ଦେଖିବ ।ପସନ୍ଦ ଆସିଲେ ଯାଇ ବୋଉ ଆଉ ମୁଁ ଯିବା ଠିକଣା କରାଯିବ।
ମନ୍ଦିରକୁ ବୋଉ ଯାଇ ନନାଙ୍କୁ କହିବା ପରେ ନନା ସେମାନଙ୍କୁ ଖବର ଦେଲେ ।ସେମାନେ ଆସି ବାପାଙ୍କୁ ନେଇଗଲେ।ବାପା ଗଲାପରେ ବୋଉ ଆଉ ମୁଁ ଏକୁଟିଆ।ବାପା ମଝିରେ ମଝିରେ ଆସି ଟଙ୍କା ପଇସା ଦେଇଯାଏ।ବାବୁଙ୍କ ଘର କଥା ପଚାରିଲେ କୁହେ ,ସେମାନେ ଦେବତା ସମାନ ଲୋକ , ବହୁତ ଭଲରେ ରଖିଛନ୍ତି ।ଆସନ୍ତା ବର୍ଷକୁ ସେଇଠିକି ସମସ୍ତେ ପଳେଇବା ।ଶଙ୍ଖ ମଲମଲ ଘର , ଖାଇବା ପିଇବା କୋଉଥିରେ ଅଭାବ ନାହିଁ।ଏଠି କାଇଁ ମା ଝିଅ ଏକୁଟିଆ ଟା ପଡ଼ିରହିବ ।
ଏଥର ବାପା ଯିବାର ଦିନ କେଇଟା ହେଇଚି , ବୋଉ ର ଖାଲି ମୁଣ୍ଡ ବୁଲେଇଲା , ଦେହ ଦୁର୍ବଳ ଦୁର୍ବଳ ଲାଗିଲା ।କିଛି କାମ କରିପାରିଲାନି।ଘରେ ପଡି ରହିଲା ।ଫୁଲ ଗୁନ୍ଥି ମନ୍ଦିର ନେଇପାରିଲାନି।ଚାଲୁ ଚାଲୁ ପଡିଗଲା ।ବାପାକୁ ଖବର ଦିଆ ହେବାରୁ , ବାପା ଆସି ଅବସ୍ଥା ଦେଖି ଆମକୁ ନେଇ ସହରକୁ ଗଲା।ବାବୁ ଘର ବୋଉ କୁ ଡାକ୍ତର ଖାନାରେ ଦେଖେଇବା ପାଇଁ ସବୁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଦେଲେ।ସବୁ ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା ହେବାରୁ ଜଣା ପଡିଲା ସେ ଆଉ ବେଶିଦିନ ବଞ୍ଚିବନି।ସେ କର୍କଟ ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଇଛି ।ବାପା ଖାଲି ମୋତେ ଧରି ଦିନ ରାତି କାନ୍ଦିବାରେ ଲାଗିଲା।ବାବୁ ଘର ସବୁ ଖବର ଆମର ବୁଝୁଥାନ୍ତି।ବାପା ତାଙ୍କ ଘରର ସମସ୍ତ ବୋଲହାକ ମନ ଦେଇ କରେ ।କିଛିର ଅଭାବ ଆମର ନଥାଏ ।ତଥାପି ବୋଉ ପାଇଁ ବାପାର ମନରେ ସୁଖ ନଥାଏ ।ବେଳାଏ ଘଡ଼ିଏ ବହୁତ କାନ୍ଦେ।ବୋଉ ସବୁବେଳେ ବୁଝାଏ ସେଇ ମଙ୍ଗଳା ଅଛି , ସବୁ ବୁଝୁଛି ।ମୋ ଝୁଅକୁ ସିଏ ଦେଖିବ ।ଏଇ ଦେଖୁନ କେମିତି ବାବୁଘରେ ଆଣିକି ଆମକୁ ରଖିଛି ।ତମେ ବ୍ୟସ୍ତ ହୁଅନି ।ତମର , ମୋ ଝୁଅର କିଛି ଅସୁବିଧା ହବନି ।ମୋତେ ମା ଙ୍କ ଫଟୋ ଦେଖେଇ କହେ ଏଇ ମା ଠି ସବୁବେଳେ ନିଘା ରଖିଥିବୁ ।ସେଇ ତୋ ଦାୟିତ୍ୱ ନେବ ।ମୁଁ କିଛିଦିନ ପରେ ସେଇ ମା ସେବା କରିବାକୁ ସବୁଦିନ ପାଇଁ ତା ଘରକୁ ଚାଲିଯିବି।ବାପାକୁ ହଇରାଣ କରିବୁନି ।ତୋ ସୁଖ ଦୁଃଖ ସବୁ ଏଇ ମା କୁ ଜଣେଇବୁ।ସେ ସବୁ ବୁଝିବ ।ମୁଁ କିଛି ବୁଝିନପାରି ହଁ ମାରେ।
ଦିନେ ସକାଳୁ ଉଠିଲା ବେଳକୁ ବୋଉ ଶୋଇଛି , ବାପା ଭେଁ ଭେଁ କାନ୍ଦୁଛି।ବାବୁ ଘର ଆସି ବୁଝାଉଛନ୍ତି ।ଗାଡି ଆସିଲା ।ବୋଉ କୁ ଗାଡ଼ିରେ ସୁଆଇଦେଲେ , ବାପା ମୁଁ ଗାଡ଼ିରେ ବସି ଗାଁ କୁ ଗଲୁ।ସେଠି ଗାଁ ଲୋକ ଜମା ହୋଇଗଲେ ।କାନ୍ଦ ବୋବାଳି ରେ ଫାଟୁଥାଏ ଗାଁ ଦାଣ୍ଡ ।ମୋତେ ଧରି କିଏ କିଏ କାନ୍ଦୁଥାନ୍ତି।ଶେଷରେ ବୋଉ କୁ ମଶାଣି ନେଇଗଲେ।ମୁଁ ଭାବୁଥାଏ ମୋ ବୋଉ ବୋଧେ ଆଜି ସେଇ ମା ମଙ୍ଗଳା ଘରକୁ ଚାଲିଗଲା ତାଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ।କୁଣିଆ ମୈତ୍ର ସବୁ ଯିବାପରେ ପରେ ଆମେ ପୁଣି ଫେରିଗଲୁ ସହରକୁ ବାବୁ ଘରକୁ ଗାଁ ଘରୁ ସବୁ ଜିନିଷ ନେଇ।ଗାଁ ରେ ବୋଉ ପୂଜା କରୁଥିବା ମଙ୍ଗଳା ଫଟୋ ମଧ୍ୟ ସାଙ୍ଗରେ ନେଇଗଲି । ସମୟ ଗଡ଼ିବା ସହ ବାବୁ ଘରେ ରହି ଅଳ୍ପ ପାଠ ପଢ଼ିଲି, ଘର କାମ ଶିଖିଲି , ମା ଙ୍କୁ କାମରେ ସାହାଯ୍ୟ ବି କଲି ।ବାପା ଏବେ ପୁରା ବୁଢା ହେଇସାରିଥିଲା।ମୁଁ ବି ବୋଉ ପରି ସବୁଦିନ ସେଇ ମଙ୍ଗଳା ପୁଜୁଥିଲି ।ମୋ ପୂଜା ଦେଖି ମା ସବୁବେଳେ କହୁଥିଲେ, ମୋର ଆଉ ଶକ୍ତି ପାଉନି, ତୁ ସବୁଦିନ ଆମ ଠାକୁର ପୂଜା କରେ।ନିଜ ପୁଅ ଝିଅ ବାହା ସରିବା ପରେ ବାବୁ ଓ ମା ମୋ ବାହାଘର କଥା ଚିନ୍ତା କରି ପୁଅ ଯୋଗାଡ଼ କରିବାରେ ଲାଗିଲେ ।ବାବୁ କହନ୍ତି ତାଙ୍କ ପୁଅ ଝିଅ ତ ବାହାରେ ରହିଲେ , ତୁ କିନ୍ତୁ ଏଇଠି ରହିବୁ ।
ବାବୁ ସବୁବେଳେ ଯୋଉ ଦୋକାନରୁ ଫଳ କିଣନ୍ତି ସେ ଦୋକାନୀକୁ କୁଆଡେ ବାବୁ ପଇସା ସାହାଯ୍ୟ କରି ଫଳ ଦୋକାନ ଟିଏ କରିଦେଇଥିଲେ ।ସେ ନିଜର ପରିଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ଆଜି ବଡ଼ ଦୋକାନ ଟିଏ କରିପାରିଛି।ଭାରି ପରିଶ୍ରମୀ ଓ ସଚ୍ଚୋଟ ପିଲାଟିଏ ।ବାବୁ ତା ସହିତ ମୋ ବାହାଘର ପ୍ରସ୍ତାବ ପକେଇ ବାହାଘର କଲେ ।ନିଜ ଘରକୁ ଲଗେଇ ଛୋଟ ଘରଟିଏ ତୋଳିଦେଲେ ଆମ ରହିବା ପାଇଁ ।ତା ପରେ ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଯାଗା ପଡ଼ିଥିଲା ସହରଠୁ ଟିକେ ଦୂରରେ ।ମୋତେ କହିଲେ ଏଇଟା ତୋର ମୋ ତରଫରୁ ଉପହାର ।ହେଲେ ତୁ ସବୁବେଳେ ଏଇଠି ରହିଥିବୁ ।
ମୋ ସଂସାର ଖୁସିରେ ଖୁସିରେ ବସିଲା ,କେବେ ଫୁରୁସତ ହେଲେ ମୋ ବୋଉ ଦେଇଯାଇଥିବା ମଙ୍ଗଳା ଙ୍କ ଫଟୋ ଆଗରେ ବସି ବୋଉକୁ ଖୁବ ମନେପକେଇ କାନ୍ଦେ ଆଉ କୁହେ , ବୋଉ ତୁ ଯାହା କହିଥିଲୁ ସତ , ସବୁ ସେଇ ମା ବୁଝିବ ।ସତକୁ ସତ ମା ସବୁ ଠିକ କରିଦେଲେ , ହେଲେ କେବଳ ଦୁଃଖ ଏତିକି ରହିଗଲା ତୋତେ ମୋ ପାଖରୁ ଛଡ଼େଇ ନେଲେ।ବାପାର ଭଲ ଭାବରେ ଯତ୍ନ ନେଉଛି , ତୁ ବ୍ୟସ୍ତ ହେବୁନି। ତୁ ଯୋଉଠି ବି ଅଛୁ ଖୁସିରେ ରହି ମନ ଦେଇ ମାଆ ର ସେବା କରେ।ତୋ ମାର୍ଗ ଦର୍ଶନ ରେ ଚାଲି ବାପା ଆଉ ମୁଁ ଏତେ ସୁଖ ଦେଖିଲୁ , ତୁ କିନ୍ତୁ କିଛି ସୁଖ ଭୋଗ କରିପାରିଲୁନି , ଜନ୍ମ ଦୁଃଖୀ ହୋଇ ଚାଲିଗଲୁ ।ମଙ୍ଗଳା ମା ତୋତେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରଖିଛନ୍ତି ପରା ,ତୁ ସେଠି ଭଲରେ ଥାଆ ।
ରାଉଲକେଲା
ଜୟ ସାହିତ୍ୟ, ଜୟ ସମାଜ
